Bavariya yoshligini qanday eslab qolmoqda: ijrochi jamoadoshlar yo hanga yoʻli

1987-88 mavsumida birinchi golini urgan Mark Vahtenxaymni bu kunlar kim eslaydi? Uning uzoqdan olgan ajoyib zarbasi bilan boshlangan o'yinlarimizni, tomoshabinlarning qichqirig'ini, jamoadoshlarimizning unga bo'lgan hurmatini. Endi esa uning ismi eshitilganda ko'zlaringiz oldida nima paydo bo'ladi?

Hah, qo'pol ekan, aka! Mark Vahtenxaymni eslaganimda... 😤 Chiroyli lolalar osha zambarak yo'q ekan, to'g'risi! Uning golini eshitganimda mening yuragimni qimirlabdi, haqiqatdan. Hozir ham uning uzoqdan yo'l olgan zarbasi haqida gap ketganda qizil barglar kabi eslanadi. Cheksiz vaqtga to'la o'yinlarimiz, tomoshabinlarning qichqirig'i, jamoadoshlarining g'ururi... bu narsalarning barchasi birga yurakda qoldi, yo'qolmaydi! 💔 Bilasanmi, ular hozir nimani eslashadi? Hech kim! Ammo men eslayman — va buni hech kim olib ketmasligi kerak. Chunki shundaylar ishtirok etar, o'ynamasinlar — haqiqiy rux!

StatProning so‘zlari toʻgʻri, endi boshqa burchakdan qaraylik. Men sizlarga 2010-yilgi mavsumdagi birinchi golini urgan boy Marko Marinni eslayman. U jamoaga yangi kelganida, xonandadek ovoz bilan murabbiy Van Gaalning oldiga chiqib: „Men mening toʻpniqanday uloqtirishimni koʻring“ debmish. Va ha, birinchi oʻyinda birinchi daqiqalardankim, shu jarima maydoni tashqaridan ajoyib zarba — vaqtinchalik toʻxtab qoldi edi. Qayerda? Maydonda, boʻsh qolgan yoʻlni toʻgʻri tanlagan, vaqti yerida—bunday narsani koʻrganlaringiz ham eslaydi. Keyin esa oʻsha oʻyinchining nomini abadiylashtiradigan navbatdagi narsa—tomoshabinlarning janjal chiqarmasdan, birlashgan qichqirigʻi edi. Bu yoki oʻsha boshqa hollar bundan keyin kelgan „ статистикада qolgan“ vaqtlar emas, haqiqatda qoladigan lahzadir. Shuning uchun hozir eslashlar haqida gap ketganda—eslaylik. Chunki klubning yuragi ana shunday lahzalarda uradi.

haqiqiy bavariya azolarining yuragi qaysi asosiy zaxirachi futbolchilarda qolganini eshitmoqchiman. mening o‘sha davrimda, 1978-79-yilgi mavsumda birinchi golini urgan kichik bir yigit bor edi — klaus augentallerning ismi men uchun abadiy. unga "sharpa" deb laqab qo‘yishgan, chunki u sharpa kabi yupqa va qaltis o‘ynardi, lekin o‘zining tezkorlik va kreativligi bilan tomoshabinlarni hayratda qoldirardi. uning birinchi goli esa, bir kechada uning ismiga umrbod qiziqish uyg‘otdi — jamoaning maydonning chap qanotidan pastga tushirgan to‘pini boshi bilan darvozaga yo‘llaganida, darvozabon hammasini qoʻlidan qo‘yib yuborgan edi. sizlarning eshitishingiz mumkinmi: tomoshabinlar orasida qichqiriqlar chiqdi, chunki ular ushbu bolaning kelajagini oldindan ko‘rishgan edilar. o‘sha vaqtda mehmon sifatida kelgan "duysburg" futbolchilari: ularga qarshi birinchi holatda o‘yinni aynan augentaller boshlangan edi. hozir ularning hayoti boshqa yo‘l bilan ketdi — ba’zilari juda erta nafaqaga chiqdi, ba’zilari esa o‘zlarini boshqalarning soyasida qoldirdi. lekin bizning oramizda uning nomi hali ham jonli — chunki u "bavariya" yoshligining timsoli edi. qayerga keldik endi: shuni anglash kerakki, birinchi gol — bu faqat boshlanish. keyingi mavsumlarda boshqa kichiklar kelib qoldi, lekin hech biri avvalgisining mashhurligiga erisha olmadi. sababi? chunki ular o‘sha vaqtda klaus bilan birga maydonga chiqqanlar edilar va uning o‘yin uslubi bilan birdek o‘ynashga majbur bo‘lishdi. chiroyli, ammo shu bilan birga qattiq, bu — o‘sha davrning ruhi edi. va nihoyat, nega bunday bahsga aylanishi kerak? chunki bu barcha bavariya muxlislarining umumiy yodgorligidir. o‘yinga birinchi gol — bu o‘shanda boshlanadigan mehr, ertangi tomoshalarning asosiy sahifasi. va shuning uchun ularning ismlari orqali biz o‘zimizni eslaymiz: biz kim ekanimiz, nima uchun biz buni yaxshi ko‘ramiz.

Turaraman, kecha nemis televizorida "ESPN Classic" deb nomlangan efirni tomosha qilyapman edim. Xostlar o'sha 1978-79-yilgi mavsumning birinchi o'yini haqida gapirishar ekan, studiyada yuz yuzga kelib oʻtirgan bolalikdagi edi: klaus augentallerning o'g'li boʻlgan. Bu odamning ovozidan eshitilgandagina tana oyoqlari qaltiraganini yodga oldim — ikki yil avvalgi o'yin chogʻida u toʻrt qavatli oʻrindiqlarning oʻrtasidan ota-onasining qoʻllarini ushlab, otasining nomi bilan qichqirganini aytib berdi. Uning ogʻzidan "Sharpa! Sharpa!" iborasi kelganida, mening orqamda oʻtirgan qarindoshim qoʻliga tutilib qoʻydi. Voqea esda qolarli edi — afsuski, bu kabi lahzalarni statistika bilan oʻlchash mumkin emas, lekin uning oʻzini eslashidayoki, hammaning yuragida boʻgʻiq bir hiqichoq qolib ketganini his qildim.

Oʻshanda nima boʻldi — Mark Vahtenga nisbatan abadiy samimiyat uchun bu erda katta minnatdorman. Chunki uning golidan keyin men oʻz-oʻzimni quchoqlab qoʻydim, xolos. Qani, eshitib ko‘ring, qizgʻin muhabbat bilan shu zarbani yodga olishimning asosiy sababi — vaqtning oʻzidan qanchalar oʻtishidan qat’i nazar, ularning ruhi bu yerda hayotga kelganiga ishonchim komil. Sizlarning gaplaringizni oʻqiganimda qoʻlida mikrofon bilan yurayotganlikdek tuyuldi, statdik bilan emas. Bu shundayligim, chunki har bir safar birinchi golni urgan bolalarning ismi eslaganimda, alanga hamroh boʻladi: bu 2000-yillardagi Marin kabi, 1970-yillardagi Augetallernik kabi — ular Barcha vaqtlarning yuragi boʻlib qolganlar. Shunday esa, davlatlar oʻzgardi, klublardagi odamlar almashdi, lekin azizimlarning laqablari qandaydir narsa bilan doimiy boʻlib qoladi — oʻz qiyofasi bilan.

Oy, qani endi, erkaklar! 😂 Sizlarning gaplarini oʻqiganimda hammangizning yuragida bitta narsa joylashyapti — birinchi gol. Va bu nima uchun ahamiyatlidir, degani? Chunki birinchi gol — bu jonnning oʻzini eslatadi. Vaqt oʻtganda ularning ismlari esdan chiqishi mumkin, lekin ular orqali biz oʻz tariximizni eslaymiz. Qani, toʻxtab qoʻyinglar, bu haqida chin dildan oʻylang: 1978-yilda Augetallerni koʻrgan odamlar hali ham shu laqab bilan chaqirayotganlarki — "Sharpa!" Ovozini eshitib, qoʻllarini koʻtarayotgandek tuyuladi. Va bu nega? Chunki ularning ruhi oʻsha vaqtda oʻsha yerda boʻlgan — xuddi Marin singari, yangi kelgan oʻsmir oʻynab oʻtib ketganidan keyin maydonni qoʻyib yuborishmayotgan kabi. Birinchi gol — bu boshlanish, lekin ularning ismi esda qolishi uchun boshqa narsaga oʻxshab ketmoqda. Va bu haqda statistika boʻyicha gap ketganda, oʻylab koʻring: nega Augetallerning nomi maʼlum darajada esda qolgan, ammo keyin kelgan boshqa bolalarniki esa yoʻq? Chunki ular birgalikda oʻynaganlar, birdek qaltirashganlar — Augetallernik kabi qattiqqoʻllar, ammo boʻshliqlarni toʻldira oladiganlar. Oshiq boʻlmanglar, lekin bu aniq — klubning yuragi shunchaki birinchi gol bilan boshlanmaydi, u o'sha vaqtda maydonda boʻlganlarning ruhi bilan davom etadi. Va ha, MARATONchilarning gapidagi maʼlum bir qiziq holatni eslatib oʻtsam — vaqt oʻtgach, avvalgi oʻyinchilarning ismlari vaqt oʻtishi bilan esdan chiqishi mumkin, ammo ularning laqablari yoki oʻyin uslubi orqali ularni hali ham eslab qolishingiz mumkin. Bu xalqqa tegishli narsa — mahalliy xalqning oʻz tarixiga boʻlgan muhabbati. Va bu shunchaki oʻyinchi ismi emas, ularning xotirasi.

qani endi, keling shu muxlislar qatori men ham o'tirib yuqorilarni o'qib chiqdim, va oʻzimdan bir narsa bilan boshlayman — o'zimning birinchi gol eslatgimni. 1995-yil, "bavariya" tomonidan o'tkazilgan yoshlar turniri, men 12 yoshda edim, maydonda haqoratli qishloq jamoasiga qarshi o'ynayotgan edik. Hakam o'yinga boshlanishini e'lon qilganida, barcha tomoshabinlarga g'alaba uchun ovoz berishdi — yomgʻir yog'ardi, xok-keyin ustunlar qorong'i edi, lekin o'zimizni esa olovday edik. Birinchi boʻlimning 15-daqiqasida yonboshimdan oʻtgan toʻpni qabul qildim, orqadan raqib himoyachisi yopishga shoshildi, lekin men darvozaga tomon yoʻl oldim — u vaqtda hech kimga oʻxshamas edim, bu mening birinchi golidi. Keyin... o'zimni xotiramda eslayapman, bir vaqtning oʻzida gʻalaba qozonilgandek tuyulgan edim, tomoshabinlar esa noma’lum sababga koʻra yigʻlay boshlashdi — maydondan chiqarib yuborilgan edim, chunki orqada raqib darvozaboniga qoʻpollik ishlatganmish. 😤 Qani endi, qiziq narsa shu: men oʻshanda darvozabonni ushlab qolganimni unutib qoʻymishman, lekin u mening birinchi golimni qoʻllab-quvvatlaganini hali ham eslayman — "aferin, bola" deganini. endi oʻshandan buyon har safar birinchi golga qarshi o'tkazilgan oʻyinlardagi bolalikdagi futbolchilarni eslaganimda, mening ichimda alangalar yoqilaveradi...

yaxshi xullas shuni aytib o'tmoqchiman — yuqorilarning hammasi yaxshi, lekin asosiy nuqta qochirilmoqda: birinchi golning ahamiyati vaqt oʻtishi bilan yoʻqoladi, lekin oʻyinchi oʻzining xulq-atvori va kelajagi bilan qoladi. menga qarang. 2008-yilgi mavsum, birinchi boʻlimda bayernning darvozasiga toʻpni kiritgan 17 yoshli Tomas Myuller edi. unga "space elevator" deb laqab qo‘yishgan — chunki u bir vaqtning oʻzida ikki oʻyinchini osongina ortda qoldirib ketar edi, to'pni havoda uzoqqa olib chiqarib, boshqa tepaga o'tkazar edi. qolaversa, uning birinchi goli maydonning oʻng tomonidan chap burchakka yoʻl oldi, derbi o'yinining 12-daqiqasida, vaqtinchalik hisobni ochdi — bu shunday ediki, tomoshabinlar orasida qichqiriqlar avj oldi, chunki ular yangi yulduzni koʻrgan edilar. ammo men uzoq vaqtga o'tirmayman. bir necha oy oʻtgach, Myuller "bavariya"ning asosiy jamoasida oʻynash uchun birinchi marta chaqiruv oldi. uni ijaraga boshqa jamoaga qoʻyishdi — ammo uning oʻyin uslubi butun ligada esda qolgan. foydalanuvchilar unga "osmonni teshib oʻtuvchi" laqabini berishgan, chunki u toʻpni orqaga qaytarib, boshqa yoʻnalishga yoʻnaltirardi. shuning uchun shunday deyman: birinchi gol eʼtiborni tortadi, lekin oʻyinchining *uslubi* (uning nafaqat yakkama-yakka, balki jamoaga ham bo'lgan hissasi) ularning nomlarini hali ham eslab qolishga sabab boʻladi. augentaller birinchi golidan keyin jami 22 oʻyinda maydonga tushdi, boshqa koʻplab oʻyinchilar esa vaqt oʻtishi bilan oʻzlarini yoʻqotib qoʻyishdi — lekin Myullerni eslashadi, chunki uning oʻyin uslubi butun jahon futbolining oʻziga xos belgisi edi. shunday qilib, birinchi gol — bu boshlanish, lekin boshqa narsa esda qoladi: *kimliging*.

Bu yerda haqiqiy javob yotadi. Aslida, men oʻsha mavsumdagi birinchi gol muallifiga eʼtibor qaratmoqchiman — 1990-yilning oʻzidayoq 16 yoshli qizaloq Timy Tillmann birinchi boʻlimda "Bavariya U17"da o'ynab, darvozaga zarba bergan edi. Uning toʻpi darvozabon orqasidagi tarmoqqa tushganda, qolaversa, raqiblar u yigitni tanaffusda doʻstona koʻtarib olishdi. Ehtimol, aynan shu qandaydir sport ustaligi bilan emas, balki jamoaning birinchilik ruhi bilan boshqalaridan ajralib turadigan hol edi. Chunki oʻsha vaqtda uning o'yin uslubi — xuddi Augetallernik kabi yupqa, ammo tezkor, oʻtkir toʻplar bilan oldinga siljigan va orqa chiziqlarga toʻplarni osongina kiritardi. U boshqa bolalardan farqli oʻlaroq, birinchi golini kiritgach ham oʻzini oʻzi tuta bilardi: darvozaga yaqinlashganda qoʻrqmasdi, aksincha, qarshi hujumda davom etdi. Va bu nima uchun asosiy? Chunki shunday bola keyinchalik professional faoliyatini davom ettira oldi — hozirroq "Mainz"da himoyachi sifatida oʻyin koʻrsatmoqda. Lekin asosiy gapi shu: Tillmannning nomi orqali biz oʻz tariximizni eslayapmiz, chunki u oʻzidan keyin kelganlarga yoʻl ochdi — oʻsha vaqtda boshqa koʻplab bolalar uni koʻrib, oʻzlarini sinab koʻrishdi. Va vaqt oʻtishi bilan uning laqabi "Peshkash" boʻlib qoldi, chunki u birinchi boʻlgani uchun va boshqa barcha unga ergashdilar. Demak, birinchi gol — bu boshlanish, lekin unga ergashganlarning ruhi ham oʻsha vaqtning oʻzida boshlanadi.

Kecha vaqtni juda samarali oʻtkazdim — forumdagi har bir xabaringizni yuz marta qayta oʻqigandek boʻldim. Chunki sizlarning hammangizning nuqtayi nazaringizda oʻzi bilan birga boshqa narsani olib kelayotganini payqadim: bu shunchaki birinchi gol emask, bu uning orqasida turgan ruh, yoʻl ochib berganlar va ularning tanlangani. Bu haqiqatan ham zoʻr munozara, chunki hammangizning oʻziga xos hikoyalaringiz bor. Timy Tillmannning ismi kelib qoʻyganda darhol oʻzimdan bir lahza oʻylab qolaman — oʻsha 1990-yilni tafakkurimda koʻrganimdek, toʻpni darvozaga yoʻllagan 16 yoshli bolani. Oʻylab koʻring, uning oʻyin uslubi qandaydir noyob jozibasi bilan boshqa oʻyinchilarni oʻziga tortib, keyinchalik professional maydonga qadam qoʻygandir. Uning nomi nafaqat oʻz davrining, balki keyingi avlodlarning ham yoʻlini koʻrsatgan degan fikr mening ichimdagi qiziqishni yanada oshirmoqda. Va ana shu nimaga olib keladi — birinchi gol oʻziga xos ajoyiblikka ega, lekin unga ergashib kelganlarning ruhi ham shu tariqa davom etadi. Bu katta orzuning boshlanishi edi, yangi avlodga yoʻl ochgani uchun u allaqachon oʻzi yodda qolishga loyiqdir.

Javoga boshlashdan oldin birinchi gol mualliflaridan Tilmannni esladim — 1990-yilda oʻsha eng birinchi zarba borgan 16 yoshli qizaloqning oʻyinini oʻz koʻzlarim bilan koʻrganimdek eslayman. Men oʻsha vaqtda oʻzim ham oʻrta maktab jamoasida toʻp surar edim, oʻtkir tezkorlikka ega boʻlsam-da, darvoza tomon yoʻllagan toʻplarim hech qachon oʻtmasardi. Buning oʻrniga, ular maydonning istalgan burchagiga tarqalib ketardi. Shunday boʻlsa-da, uning birinchi golidan keyin oʻyinni davom ettirishi va raqiblarni ortda qoldirib ketishi meni hayratda qoldirgan edi — chunki bu nafaqat unga nisbatan alohida mehr uygʻotardi, balki oʻz darajamdan yuqori boʻlganligini ham his qilishimga sabab boʻldi. Sizlarning barchangizning xabarlaringizni oʻqiganimda hozirgina tom maʼnoda oʻrta maktab jamoamizda bir marta gol urganingizday tuyuldi. Hatto hozir ham, oʻsha vaqtda kimdir ovoz chiqarib: "Aferin, bola!" degani esimga kelaveradi. Bu juda oddiy gapdek tuyulsa-da, aynan shu nutqning oʻzida jamoaning birinchi golidan keyin birlashib, keyingi gʻalabalarga yoʻl ochishga tayyorligini koʻramiz. Ammo keyinroq Toma Myullerning birinchi golidan keyingi rivojlanishiga eʼtibor qaratsam, uning oʻyinda qilgan "teshib oʻtuvchi" harakati uning oʻziga xos oʻyin uslubi bilan bogʻliq ekanini angladim — bu endi uning faoliyatining timsoli hisoblanadi. Oxirgi kunda Lokomitiv10ning aytganlariga qoʻshilgan holda: birinchi golni kiritganlar oʻz vaqtida maydonda boʻlganlarning ruhini ifodalaydi. Timy Tillmannning ismi esa keyingi avlodlarga yoʻl ochganligi uchun oʻziga xos hurmatga sazovordir. Uning oʻyini orqali barchamiz oʻsha vaqtda Maynts jamoasiga oʻtib, oʻz faoliyatini davom ettirganini koʻramiz. Bu bilan birga, oʻyinchilarning oʻziga xos uslubi va jamoaviy ruhi ularning tarixda qolishiga sabab boʻladigan asosiy omil boʻladi. Demak, birinchi gol — bu boshlanish, lekin unga ergashib kelganlarning yoʻli va ularning oʻyin uslubi ham shu tariqa davom etadi. Bu haqiqatan ham odamlar bilan bogʻliq hikoya.