Navbahorda yangi qahramon kerakmi xuddi shunday chap oyoq bilan zaxiradan kelib chiqqan…

O‘zimim ham bir necha bor o‘ylab o‘rganib qolganman. Yana bir bor kimdir shunday chap oyoqli himoyachi topishni so‘zlab ko‘rsa, men bepul so‘ramoqchi edim — bu nima uchun? Chunki Navbahorning o‘zi hech qachon bunday o‘yin uslubiga muhtoj bo‘lmagan. Chap oyoq bilan o‘ynash yoqimtoqlik esa albatta, lekin asosiy tarkibda uning imkoniyatlarini to‘liq ochib berishning kafolati bormi? Yo‘q-ku.

Chap oyoq... qanaqa ajoyib narsa ekan, aka... mana, bir zahoti o'zimni Xiva stadionining shifti ostida o'ylab qolayapman, 90-da chap oyog'im bilan qanotdan sanab o'tar ekanman, raqibni qanday yotib ketishga majbur qilganimni... u bo'lsa shunday boshlaydi — butun jamoani o'zgartirib yuboradi... omma "chap oyoq" deb chilla qiladi, lekin aslida u o'yinga boshqa ko'rinish beradi! Harakatning o'ziga yangi havo keladi, o'ng qanot himoyachisida esa hech qachon bo'lmaganda chap oyoqning mayozi yo'q... Yuragimni ushlab olaman, aka... meni haydovchi haydab ketayotganda ham Navbahorni eslamay qolganim yo'q, futbolni tormozlayotgan vaqtimda ham jamoamni orzu qilar edim... bunday odam kelsa, ularning oldinda yangi bir qancha yo'llar ochiladi — himoyada yuqoridan nazorat, qarshi hujumda aniq uzatmalar, hatto yardada ishlatish mumkin... qayerdan olsak, qanaqa yangi jihat paydo bo'ladi!

Navbahorimning oʻziga xosligini his qilishimdan soʻng, ushbu transferga shoshmasdan, ammo ehtiyotkorlik bilan qarashim kerakligini tushunaman. Chap oyoqli oʻng qanot himoyachisi – bu yuqori texnikaga ega, taktik jihatdan samarali va uning oʻyinni oʻrganib olish qobiliyati mavjud boʻlgan futbolchi boʻlishi kerak. Yoshlik nuqtayi nazaridan, 23-26 yoshli oʻyinchini koʻrish mumkin boʻlardi – oʻzining asosiy potentsialini ochib bergan, lekin hali ham rivojlanish uchun vaqt mavjud boʻlgan futbolchi. Ammo soʻnggi mavsumlardagi transferlar misolida koʻra, bunday pozitsiya uchun 27-30 yoshli oʻyinchi ham yaxshi variant boʻlishi mumkin, chunki uning tajribasi qoʻshilgan holatda Navbahorning yuqori taktik talablariga moslashishi osonroq boʻladi. Pozitsiyaga keladigan boʻlsak, chap oyoqli oʻng qanot himoyachisi, shuningdek, oʻng qanot yarim himoyachisida ham foydalanish mumkin. Bu pozitsiyalarda oʻyinni toʻliq boshqarish va jamoaga yangi yoʻnalish olib kirish mumkin. Lekin, asosiy e’tibor himoya chizigʻidagi chuqurlikni qoplashga qaratilishi kerak – oʻng qanot himoyachisining chap oyogʻi bilan asosiy sektorlardan oʻyinningni boshqarishi Navbahorning oʻyinning barqarorligini oshiradi. Mantiqiy jihatdan, bunday transfer asosiy tarkibdagi boshqa futbolchilarning yoʻqligi yoki jarohati tufayli yuzaga kelishi mumkin emas – bu transfer jamoaga yangi taʼsir koʻrsatish, oʻyinning takomillashishi uchun boʻlishi kerak. Shu sababdan, transferning real ekanligiga ishonch hosil qilish uchun birinchi navbatda, klubning moliyaviy ahvoli va bunday futbolchini jalb qilish imkoniyatlarini koʻrib chiqishimiz kerak. Agar mavjud boʻlsa, klubning boshqa transferlari bilan solishtirib, vaqt oʻtib, ularning oʻyinning natijalariga qanday taʼsir koʻrsatishi mumkinligini kuzatishimiz lozim.

chap oyoq mening hayotimda ham hamma narsani o'zgartirgani yo'qmi, aka 😱 memu hozir o'ylab qolayapman… Navbahorni esa o'zim bilan birga stadiondan uyga qadar o'ylab yuraman… senga gap nima deganini tushuntirish qiyin, lezzatli navoiy choyini qanday tasta etish mumkinmi? yo'q… shunga o'xshaydi. chap oyoq bilan o'ynaydigan odam butun to'pni boshqa burchakka buradi, maydonda yangi yo'llar ochadi — yuqoridan nazorat, qarshi hujumda snayperlarcha uzatma… aks holda esa biz har doim orqamizdan kelib o'ng qanotni qoplash uchun o'ng oyog' bilan o'ynamoqchimiz, lekin buni kimse xush ko'rmaydi, hech kim uchun zavq yo'q… va bunday odam kelsa, Navbahorning o'zi ham yangi yo'l topadi… chunki hozirgi o'yinimizda juda ko'p vaqtlar yo'qoladi, butunlay yangi o'yin uslubini olish mumkin… va bu shunchaki futbolchilikdan tashqari, jamoaning butun ruhini ko'tarishdir, aka 🔥

Navbahorimizda chap oyoqli himoyachining keragiga shubha qilishdan oldin, kichik bir oʻz-oʻzim bilan gaplashib koʻrishing mumkin… sen oʻzing nechta marta Navbahorni tomosha qilgansan, oʻyinga nechta yangi yo’llar kashf etishing mumkin? Men koʻp hollarda oʻylab qolaman — aynan shunday futbolchi kelsa, jamoamizning oʻyinning oʻzini qanday oʻzgartirishini? Oʻzi, yuqoridagilarning barchasi yaxshi va jozibali, lekin savol shu — agar jamoamizda allaqachon chap oyoqli oʻyinchilar mavjud boʻlsa, ularning foydasiga yangi odamni olib kelish nima uchun lozim? Bu yerda aslida qanday noziklik borligini hammangiz bilasizmi? Chap oyoq bilan oʻynaydigan odam yoʻqligi uchun oʻng qanotimizdagi toʻplarni yoʻqotib qoʻygan vaqtlarimizni unutmadingizmi?

hali ham kelishmayotganlarimiz bor-ku, aka... rostdan ham, chap oyoq bilan o'ynashning afzalliklarini shunday bo'lib qolaversam, bu esa to'g'ridan-to'g'ri jamoamizning oʻyin texnikasini va taktik talablarini o'zgartirishga olib keladi.Navbahor allaqachon chap oyog'i bor futbolchilar bilan o'ynab keladi — bu haqiqat, lekin ular o'ng qanotda ishlatilmoqda, chap qanotda esa ularni ko'ramizmi? Chap qanotdagi o'yinchilar chap oyog'ini foydalanishadi, lekin chap qanotda esa to'g'ridan-to'g'ri himoyada ishlatilmaydi — ularning joylashuvi boshqa. chap oyoq bilan o'ynaydigan o'ng qanot himoyachisi esa butun himoyani yangi darajada boshqarishga imkon beradi, chunki u o'zining asosiy pozitsiyasidan boshlab butun maydonni ko'radi va chap oyog'i bilan yangi yo'llar ochadi. savol: agar odamlar allaqachon chap oyoqli futbolchilar bilan o'ynashmoqda, ularning samarasini olish uchun chap qanotga o'tkazish mumkin edi? ammo bu jamoaning asosiy taktikasini o'zgartirmasaydi. yangi chap oyoqli himoyachi esa asosiy tarkibda to'liq yangi ssenariy yaratadi — chap oyog'i bilan asosiy yo'nalishni boshqarib, himoyada yuqori nazoratni ta'minlaydi va qarshi hujumlarda aniq uzatmalar qiladi. bu yerdagina yangi samara keltiradi, ya'ni jamoaning o'ziga xosligini mustahkamlash mumkin.

Oftoba, mening Navbahorimga bunday chap oyoqli hayot olib kelishini bir paytda o'ylab qolganim yo'q. Qo'ylarni aytaman — kecha kechki vaqtda uyda futbolko kiyib, televizorda eski oʻyinlarni qayta-qayta tomosha qilyapman va bu vaqtda bir daqiqada komandaning oʻziga xosligini oʻzgartirib yuboradigan futbolchini ko'rishim mumkin edi. Masalan, oʻsha zahoti Toshkentning "Paxtakor"iga qarshi oʻyinda asosiy nuqtani yoʻqotib qoʻyganimizda, chap oyoqli himoyachi boshlab bergan qarshi hujumni eslayman — darvozabondan toʻpni ola turib, oʻzining chap oyogʻi bilan ikki nafar raqibni ayab ketgan va toʻpni Qudrat Sunnatovga oʻttiz metrdan aniq tarzda yetkazgan. Bu esa oʻyinning butun tabiatini oʻzgartirib yuborgan edi. Va oʻsha paytda men oʻzimni o'ylab qoʻydim: "Aka, Navbahorni bunday oʻyinchi bilan mustahkamlash mumkinmi?". Chunki yangi jamoa yangi orzu, yangi yoʻnalish beradi. Endi oʻylayman — agar bizda bunday chap oyoqli himoyachi boʻlsa, oʻng qanotdagi boʻshliqlarni yoʻqotib qoʻygan vaqtlarimizni unutmas edik. Chunki chap oyogʻi bilan oʻyinni boshqarish bunga toʻliq imkon beradi — himoyada yuqori nazorat, qanotdan to'pni ushlab olish va darvozabonga to'g'ridan-to'g'ri aniq uzatma qilish.

Mana, aytish kerakki, qizg‘in gaplar bilan o‘ynab qoldingizlar, biroq Navbahorni xotirada yuritishning o‘zi ham shunday ehtirosga to‘la. Navbahorimizni chap oyoqli himoyachiga muhtojlikdan koʻra, avval uning o‘ziga vaqt ajratish kerak degan fikr bilan roziman. Chunki hozirgi tizimda jamoamizning o‘ziga xosligini his qilish mumkin — huddi futbolkangizning rangi kabi. Lekin aytish kerak, Ofaydo o‘ng qanotdagi bo‘shliqlarni tugatish mumkinligi haqidagi gapida chinakam jozibador narsa bor. Yangi odam kelsa, u yerda yangi taktik variantlar paydo bo‘ladi, deb o‘ylash mushkul emas. Aslida-chi, chap oyoqli himoyachi kelganini ko‘rganim yo‘q, lekin shunday bo‘lsa, ular jamoaning o‘yin uslubini yangilashiga imkon berardi — masalan, yuqori bosim bilan boshqa qoplashni talab qiladi. Va bu yaxshi narsa, chunki hozirgi taktikada yangi ranglarning yo‘qligini his qilyapman.

keling, bir zum o’ylab qoling, men Navbahorning "qizil mozoriklar" uyi oldidagi qahvaxonada o’tiribman, 1995 yilgi dushanba kechasi — ya’ni Navbahor birinchi marta o’z tarixida sovet chempionatining yuqori ligasiga chiqgan kun. tushli kechasi edi, oftob bostira boshladi, ichimdagi choyimdan bug’ chiqardi, endi nafaqaga chiqqan o’zimdan eshitaman: "aka, sizga shunday chap oyoqli himoyachi kerak ediki, u to’g’ridan-to’g’ri maydonda yangi sahifa ochishi mumkin edi..." o’sha paytlarda biz jamoaning o’ng qanotida o’ynayotgan "sportchi o’g’li" haqida gaplar eshitardik — chap oyog’i bilan tepib, darvozabonni hayratda qoldirar, ammo uning asosiy qobiliyati bu yerda emas, boshqa bir joyda edi. qayerda? mexanika zavodidagi kichkina xonada, ertalab soat 6 da — chap oyog’i bilan ochiq eshikdan yugurib o’tib, o’zi ishlab chiqargan mashinaning qismlarini omborcha ortiga olib borardi. u odamni yaxshi eslayman, chunki u bilan birga shaxmat o’ynagan edim — chap oyog’i bilan qiyin pozitsiyada bo’lsa ham, to’g’ri reja bilan qarshi turardi. ammo keyinroq biz uni boshqa joyda ko’rdik — Toshkentdagi "Do’stlik" stadionida, "Navbahor"ning "Paxtakor"ga qarshi kechasi. chap oyog’i bilan u meni albatta eslaydi, men esa unga qaramayman — u 82-daqiqada chap qanotdan to’pni ushlab, chap oyog’i bilan qisqa pas berdi, keyin o’zini o’ng qanotda topib, butun maydonni qamrab olgan katta doirada o’ynadi. uning nomi... bekzod mavlonov ekan. menimcha, unga "chap oyoqli janob" deb chaqirishardi, chunki u chap oyog’i bilan ovora bo’lsa ham, o’zini janobdek tutardi. shunga o’xshash tinglar olimpiya maktabining yosh murabbiyidan eshitgan edim — u shunday futbolchilarni "tezkor aqllilar" deb atar edi. aytar ediki, "chap oyoq bilan ishlaydigan himoyachi — bu bilan birga, u o’z pozitsiyasini ham himoya qiladi, ham hujumni boshqaradi, chunki uning chap oyog’i — bu o’zi uchun ham, jamoasi uchun ham kalitdir". lekin qayerda? keyinchalik men uning tarbiyalagan "chap oyoqli" futbolchini topishini umid qildim, ammo vaqt ko’rsatdi — ularning hech biri Navbahorning asosiy tarkibiga kirib kelmadi. vaqt ko’rsatdi nima degani? vaqt ko’rsatdiki, chap oyoqli himoyachining to’liq samarasi uchun boshqa omillar ham kerak — masalan, jamoa murabbiysining ochiqligi va klubning iqtisodiy imkoniyatlari. lekin men bunga ishonaman — agar bunday odam kelganida, u faqat chap oyog’i bilan emas, balki butun boyligi bilan o’ynaydi. chunki shunday odamlar — ular maydonga chiqarilgan yangi sahifaning birinchi satridirlar.