Dinamo Samarqandning o'tmishdagi sariq-qora janglari va bugungi shon-shuhrati
o’shanda, 1960-yilning may oyida kungi oʻyinni hali ham koʻz oldimdek eslayman, lekin eʼtiborini qilish kerak — qizil-qora futbolkalar bilan shuncha olis-oqshom boshqalariga nisbatan boshqa bir shiddatga toʻla edi. bizlar bilan uyingda oʻtirganimizdek, stadionning oʻziga xos hidi, maydondagi jonsaraklik, qoʻshiqlar va gʻalabaga boʻlgan ishtiyoq... ha, Ana-Ota stadioni allaqachon toʻlib-toshgan edi, galaygʻon odamlar orasida men kabi koʻp koʻr, tushunasan, kichkina ovoz bilan: "yana maydonga qaraylik, qarashar!"
maktubimni boshqa hech qayerdan oʻqigandek boʻlsa, siz ham oʻzingiznikidek his qilib qolarding, deb umid qilaman. ha, oʻsha yilning oʻzida olimpiya chempionlar kubogi finalida Shveytsariyaning "Young Boys" klubi ustidan 5:1 hisobida qozonilgan gʻalaba... qaniydi, endi oʻsha kunning oʻzidayoq, qoʻlqoplarni yuqoriga otib, hayqirib yuborardik: "Dinamo! Dinamo Samarqand!"
Hammasini ko'rganman, birodarlar.
O'ttiz yildan o'tib, Alisher Navoiy teatrining oldidagi maydonda o'yinni eshitardim, oqshom nisbatan iliq edi, ammo mening ichim boshqa isindi... o'ylab ko'rdim, "yigitlar, shu yerda 60 yil oldin ham shunday qizg'in maydon bo'lgan edi", deya o'zimni zo'r bilan ushlab oldim, har gal oʻsha gapni aytgandim. Galaygʻonlik ortib, stadionning ovoziga qo'shildi, "Yana..." degan kichkina nido koʻtarildi — oʻz navbatimda men ham qoʻshdim: "Navoiy saboqlari!" deya qichqirdim. Oyoq ostimga qaradim, tuproq hali ham eski gʻalabalar hidini saqlagandek, shunday oldim— bunday narsa yoʻq, ammo his-tuyg'ularimni hal etib bo'lmas edi.
Bolaligimdan tribunada.
Qaniydi, shu 1960-yilning bahorida "Dinamo"ning o'sha zarbasi haqida oʻylaganda, esimga bir goʻsha keladi — oʻsha finaldan ikki oy oldin, Samarqandda "Paxtakor" bilan boʻlgan oʻyinda davomida mening yonimdagi katta akam darvozaga toʻpni yo'lga qoʻyganda, toʻp qamchilab oʻtib, bir necha kishi qoʻlidan tutilgan payt... bir yigitning qoʻlidan qogʻoz parchasini ko'rib qoldim, unda "5:1" deb yozilgan edi, lekin qogʻozning burchagini aylantirgach, orqasida "Young Boys — 1" deyilgan edi. U yigit gapirmagan, lekin koʻzlari yaltiroq oqardi, men esa oyoq ostimga oyoq bilan bir qadam bosib, unga: "Ogʻirmi, akam?" deb soʻradim. U barmoqlarini qanotlayotgani bilan: "Jaloyir, shunday boʻladi", — dedi. Qani, o'sha kunda koʻz oldimda Ana-Ota maydonidagi g'alabali kayfiyatdan koʻra boshqa narsa qolmadi — akamning qoʻlidagi qogʻoz parchasi va uning ishonchini esladim.
U shu 1960-yilning o‘zidayoq, Samarqandning maydonlarida yo‘l-yo‘l qilib boruvchi nur singari dinamolarning sariq-qora ruhi avvaldan o‘rnashib qolgan edi. Hoziroqsangi Dinamo esa boshqa darajada — tashkilotchanlikda, professionalizmdagi oʻzgarishlarni his etasan, lekin bu ularning oʻziga xosligini yoʻqotmaydi, aksincha, yangi sahifalarni ochmoqda.
Eski jamoada — Ana-Ota stadionining oʻsha oʻziga xos hidi, mayoqdek yonib turgan olovli oʻyinchilar, yurakni tutib qoʻyadigan birlashgan yigʻilishlar bor edi. Endi esa jamoaning o‘zbek futbolidagi mavjudligi va xalqaro miqyosda yangi yoʻllarni bosib oʻtishi, boshqa maʼnoda ham qadriyatlarni saqlab qolganini koʻrsatmoqda. O‘yinchilar o‘z o‘rnida bir-birini toʻldirib, sovet davridagi gʻururni yangi avlodga oʻtkazmoqda.
Xullas, bir tomonda o‘sha 60-yillardagi Ana-Ota maydonidagi go‘yoki kosmik boʻron, boshqa tomonda esa oʻziga xos tarzda tashkil topgan hozirgi jamoa — ikkalasi ham "Dinamo" tamg‘asining yoʻlining bir qismi. Ehtimol, yangi oʻquvchilar, yangi muhitda eski tarixning oʻzi o‘sib boradi.
Xotiramda shunday bir voqea bor — Navoiy shahridagi qog'oz do'konida oʻtirib, o'yin taqvimini ko'rgan edim. "Omadga qarang, 60 yilda nimalarni yengishgan ekanlar", deb o'ylab, qog'ozni yopishga urinar edim. Lekin raqib ro'yxati kelganida: "Young Boys"ni ko'rganimda, qoʻlimi titramadi, balki oyoq-qo'llarim ko'tarilib, ovozim eshitildi: "Bu jamoani kimdir chalinga o'xshatmoqda?!" — deya. Sababi yozuvda "5:1" deb o'zini aks ettirgan jamoaning nomi boshqa joyda edi — Young Boys, ya'ni "Kichkina bolalar". Menimcha, shunday nomli jamoani 5:1 hisobida mag'lub etishdan boshqa imkoniyat yo'q edi, ahalimiz uchun bu yaxshi omendek tuyulgan.
Ahvol shuki, keyinchalik o'sha qarshi tomonning twitterini ochganimda, ularning o'yinchilari "bizim tanaffusda bitta gol urishmaganini" aytib o'tganlar... **🤣🍿**
Choynagimni ushlab tur.