Almalyk yuragimizda har doim yashaydigan g'alabalar shahri
qani endi, o'zimdan boshlayman...
esimda 1966-yil yanvarda O'zbekiston poytaxti Toshkentda bo'lib o'tgan final turniri boshlanishidan oldingi kecha hamma Olmaliqdagi zavod korxonalarining yorug'liklari o'chirilgan edi... sababi — uylar qayta-kayta olovga cho'mib, o'latdek tebranardi, har bir kunlik norma ikki barobar oshirilgan holda bajarilib, futbolchilarni tayanch bilan qaytaramiz, deb olomon ruhini tiklashardi. va shu yerda, metallurglarning navbatdagi g'alabasi — chempionlik! elon qilindi — qizil-oqlar birinchi marta osmonda porladi.
o'shandan beri bu shahar men uchun hech qachon oddiy bo'lmagan — hayotning o'zi kabi, qattiq va sovuqqon emas, balki doimo harakatda, har bir daqiqasida sizni isitadigan qizil- oq nurlar bilan. shunchaki kichkina shaharchada 30 ming kishi yashar ekan, unga butun mamlakat qoyil qolgan — 1979-yilda boshqa chempionlik, keyingi yillarda esa sovet ligasining eng yaxshi jamoalaridan biri sifatida tanilgan!
nega aytyapman — chunki men uning o'yinlarini har bir qon tomirim bilan his qilganman, shuningdek, o'sha davrlarni eslaganlarim bilan gaplashganimda ular ko'zlarida shu nurni ko'rganman. Almalik — bu boshqa hech narsa bilan solishtirish mumkin bo'lmagan alanga, u orqali bizning muxlislar oilamiz bir-biriga bog'langan.
keyinroq aytaman, nega... hozirgina bir qadam orqaga tashlab, o'shanda qanday bo'lganligimizni eslatib oldim...
O'shanda maysalar ko'karib turardi ⚽
Ochig'ini aytaman, shunday deya ketganimda peshin namozini o'qiganim kelib qoldi — O'zbekiston bo'ylab chang'i sayr qilishdek bironta lola ko'tarilgan, yonidagi zavod sirenasi esa chang'ichi uchun "yo'l ochiq" deb baqirar edi... men ham o'shanday o'tinxonada, qurilish palatkasining orqasida, sovuqdan tir-shakirashtan qurshab olgan holda, o'yin oldidan jamoamizning kelajagini gapirardi — qizil-oqlarimizning bu mavsum ham poygada qolmasligi kerak, deb. Keyin radiochi ovoz: "Olmaliq bilan Metallurg tajribasi yuqorida!" — xonadondan kattaroq lavha ketdi, mena o'zimni Samarqand shahrida ekanimni unutib, Almalikning sovuq havosini his qildim. Qizil-oq formasining ortidan yugurib, xalqlari bo'lgan kishi kabi hayajonlanardim — hammasini eshitar, hammasini his qilardim.
Yutmi yutqazmi — oxirigacha ular bilan.
ah, og'ir eslama keladi... 1975-yil Almalikda qish juda kaltak edi, mening o'zim ham zavodda ulovchi bo'lganman. finalga ikki tur qolgan kun, metallurglar ketma-ket ikki marta mag'lubiyatga uchragan edilar — shahar butunlay tushkunlikka botdi. kelajakning qorong'uligiga ko'zi yumilmagan ularning murabbiyi jamoani yangi taktikaga o'tkazishga qaror qildi. o'sha tunda, sovuqqa qaramay, o'yinchilar zavodning orqa tomonidagi kichkina sport zalida o'tirishib, plyaj to'pini atrofida oyoqlarini qaqillatib, yangi kombinatsiyalarni o'rganishardi... ertasi kuni ular maydonga chiqib, faqat bir soat vaqt ichida ikki bor gol urib, finalga chiqishdi! shahar esa ularni o'ralab oldi — zavod g'ijjaklarini chalib, qor yuziga qizil-oq chiroqlar bilan "shukur" deb yozib qo'yishdi.
shunday olovli ruhlarni, qaytarim olmas darajada...
Ba'zilar muxlis bo'lgandan ko'ra ko'proq shu yerdaman.
Qani endi, o'zi yillar o'tdi, lekin shahardagi qizil-oq nurlar o'chmadi — tuproqqa singib ketdi, insonlarning qoniga aralashib ketdi. O'shanda jamoani olov yuritardi, har bir o'yinchi zavodda kattagina bir ta'sir qoldirar edi: oʻtgan kunning normasi ikki barobar oshirilgan edi, ammo futbolchilarni shunday tayanch bilan qaytarar edilar. Endi esa — klub tarbiyalovchi sifatida ishlaydi, oʻz maktabini oʻstirmoqda, yosh avlodni metallurglar ruhi bilan tarbiyalamoqda. Buning oʻzida alanganing boshqa turi bor: oʻshanda jamoa ochiqdan-ochiq zavodning orqa tomonidagi chiroyli sport zalida qaqillatib oʻtirishar edi, endi esa yopiq akademiyada, juda yaxshi tayyorgarlik koʻrardilar.
Oʻshanda finalga ikki tur qolgan kun magʻlubiyatlar jamiyamni qulaganga oʻxshardi, endi esa — buzilmaslik uchun, murabbiy oʻyinlar oʻrtasida taktikaga almashtirib turadi. Oʻshanda xursandchilikni zavodning sovuq orqa tomoni va qorli yozuvlar bilan ifodalashardi, endi esa — oʻyin oxirida muxlislar mehmonlarni olqishlarga gʻarq qiladi, stadionda navbatdan navbatga yangi qoʻshiqlarga uygʻunlashib ketadi.
Albatta, vaqt oʻzgaradi — jamoa hozir yanada professional, yangi qon oqimi bilan hamroq rivojlanmoqda. Ammo… oʻshanda koʻzlardagi shu yorugʻlikni, oʻziga bagʻishlanganlikni, umidni bugungi oʻyinchilar qayerdan topa olishadi? Bir narsani aytay: oʻshanda metallurglarning gʻalabasi shaharni qoʻllab-quvvatlagan boʻlsa, endi ular oʻzlari ham poygada qolmasdan, oʻzlarini qoʻllab-quvvatlay olishi kerak. Chunki oʻrtoqlik, fidoyilik va yurt uchun kurash — hech qachon oʻzgarib ketmaydi.
Har turda o'z jadvallarimni yuritaman 📊
O'zimda bir vaqtlar zavodda kuniga ikki barobar normani bajarib, kechasi futbol maydonida terilganam, kelib chiqaman — xuddi o'sha "Metallurg tajribasi yuqorida!" degan radiochi ovozni eshitdim. Yonimdagi murabbiy esa: "Nima bo'ldi, yigitlar, qizil-oqlar birinchi chempionlikni olish uchun to'g'ri vaqtmi?" deb so'radi. Men esa: "Yo'q, hali emas, chunki mening futbolkadagi raqam hali 1966-yildan qolgan!"