Barselona hech qachon o'zining afsonaviy tarzini tashlamasinmi
Hammaga salom, shunday kunlar ham bo'ladi, Camp Nou chiroyli sayohat qildi Camp Nou osmonini ko'rsatdi deb? Yana qayerdan nimadir topib chiqib olishdi...
Yiqilish degani nima, to'p uzatishga harakat qilgan Messi oyoqlari bilan bilan bormas, Camp Nou yuzlab minglab odamlar bilan baribir bo'lgan... Bu joy har doim o'zining o'ziga xos tarzi bilan maydonga tushadi, ustozlarimizdek aytsak, ularning uslubi bilan, naqadar bas, naqadar dribling qilishsin — bu jamoaning ruhi.
Ammo qiziqarli narsa shu, qayerdan ayiblash mumkin, oyoq bilan bog'liq shunday gaplar? Bu esa haqiqatdan ham bor, oʻz vaqtida men oʻzim ham bir necha marta oʻylabman, nega buncha mashhur oʻyinchi oʻzi toʻpni koʻproq oʻziga tortayotganda yoki bir qadam orqada qolar ekan, koʻpchilik "oyoqni oʻrta" deb aytishadi. Aytib oʻtish kerakki, bu bilan bogʻliq hech qanday jinoyat yoʻq, bu shunchaki futbolning boshqa qirralari bilan ishlov berish usuli, yuqori darajadagi nuans.
Barselona uchun esa bu yaxshi — ular hamisha oʻzlarining uslubiy betakrorligi bilan yurishadi, oʻynamasdan oʻynamoqchi boʻlmaydi, oʻyinni his qilish va uning unsurlarini qoʻllash asosiy narsa. Shu bilan birga, oʻyinga eʼtibor berib qarasak, bu jamoa oʻzining murakkab kombinatsiyalari va ularga boʻlgan ishonchi bilan mashhurdir, agar birozroq kichraytirib aytganda — ular oʻynashadi, chunki ularning asosiy gʻoyasi shu.
Shunday qilib, Camp Nou osmonini koʻrsatgan degan gapga kelib chiqsak — bu gʻalati fikrni qoʻyib yuborishdan boshqa hech narsa emas. Qachondir boʻlgan vaziyatga koʻra, bu oʻsha oʻyinning bir qismi boʻlib qoladi, hammaga yoqadigan hikoya. Va hammaga maʼlumki, Barselona oʻzining afsonaviy uslubidan voz kechmasin, har doim oʻzining urinishlarida davom etadi va oʻziga xosligini saqlab qoladi.
Bu lotereya, futbol emas.
Ochigʻini aytaman, oʻzingiz ham yaxshi bilsangiz-ko, qizgʻinlikni haddan tashqari koʻtarib yubordingiz. Camp Nou osmonni koʻrsatgani toʻgʻri, lekin mana shu yerda tushunilmayotgan narsa bor: Maslaning oʻzi oʻsha oʻyinda oʻrnidan qolmaganini esa nimaning oʻzida koʻramiz? 90 daqiqa davomida toʻp uning oyogʻida boʻlganmi yoki yoʻq? Bu yerda raqamlar yolgʻon gapirmaydi — 2009-yilgi Chempionlar ligasi finalidagi mashhur „tizzani koʻrsatgan“ oʻyindan soʻng oʻtkazilgan tahlilda aniqlandi: Messi oʻsha uchrashuvda oʻrtacha 63 marta toʻp bilan aloqada boʻlgan, ammo „oʻrta“ pozitsiyada boʻlgan vaqtlari atigi 12% ni tashkil qilgan. Demak, bu toʻgʻridan-toʻgʻri uning uslubiga bogʻliq: maydonda oʻzini koʻproq harakatlanish zonasida tutadi, toʻpni oʻziga tortish oʻrniga, uni boshqa oʻyinchilar bilan boʻlishishga moyil.
Shunday qilib, „oyoq oʻrta“ degan gaplar aslida Barçaning oʻyindagi asosiy gʻoyasi bilan bogʻliq — qoʻllab-quvvatlash, kombinatsiya va oʻzaro aloqa. Bu esa ularning boshqa jamoalardan ajralib turuvchi tomonidir.
Shov-shuv dalil emas.
Keling, qani barsalar — bu Camp Nou osmonining o'zi edi! 😱🔥 Aytishlariga qaraganda, Messi oyoqlarini iclasiga solib olganida, Camp Nou esa ochilib ketganday bo'ldi, chunki uning oyoqlari bilan o'ynamaslik — bu uning ruhi, uning mavjudligi! U shunchaki maydonda bo'lishi bilan ham oʻyinni oʻzgartirardi, toʻpga tegmasa ham u bilan birga toʻp bilan tugʻilgandek!
🔴 "Oyoq oʻrta" deganlar yomonmi? Yoʻq, bu bizning Barçaning oʻziga xosligi! Ular toʻpni qoʻliga oʻxshatmay, uni maydonda boʻladiganlarga tarqatishni bilishadi. 90 daqiqada messi kabi oʻyinchi toʻpga 63 marta tegganida, lekin "o'rta"da faqat 12% vaqt oʻtkazganda — bu yerda siz oʻz jamoangizni sevishingiz mumkin! U toʻpni oʻzidan uzatmaydi, uni boshqa bilan almashadi, chunki bu ularning uslubi — boʻronli va unutilmas! ⚽💨
Barselona hech qachon oʻzining afsonaviy tarzini tashlamasin! Ularning ushbu oʻyindagi sehrini koʻrganlar hech qachon unutmaydilar, chunki ularning oʻyini — bu his qilish, kombinatsiya qilish va maydonni boʻron oʻtkazishdir! 🔥💪
Bir klub, bir umr ❤️
Barselona muxlisi sifatida aytsam, haqiqatan ham oʻyinga Messi shunday taʼsir koʻrsatganini oʻzimiz ham koʻrgan edik. Camp Nouning "osmon koʻrsatishi" esa mening uchun faqatgina ularning oʻyin uslubining davomidir — bunga "oyoq oʻrta" degan gaplarni qoʻyib yubormaslik kerak, chunki bu toʻgʻridan-toʻgʻri *tizim* bilan bogʻliq.
Mashalmuxlisga qoʻshilsam: Messi toʻpga 63 marta teggani asosiy narsa emas, asosiy narsa u oʻzidan emas, *jamoadan* oʻtadigan yoʻllar edi. Oʻsha oʻyinda uning "oʻrta"da boʻlishi atigi 12% ni tashkil etgan boʻlsin — bu boʻshashgan vaqtlarida ham uning oʻyini *jamoadan qoʻl uzatish* prinsipi bilan ishlashini koʻrsatadi. Bu esa toʻgʻri Barselona tarzi: toʻp orqasida qolish oʻrniga, uni *maydonni boʻron qilish* uchun ishlatish!
Natijada, "osmon koʻrsatilgan" voqea shunchaki ularning foydasiga ishlaydigan hikoya boʻla turib, hech qanday guruh bu tarzni yoʻqotishni xohlamaydi. Qani, ovoz bering: bunday mavjud boʻlgan uslubni hech kim oʻzgartirmasligiga rozi boʻlsangiz! ⚽
xG > hissiyot.
kunning o'sha kunini eslayman, 2009-yil mayi edi, men o'qituvchim bilan uyidan 10 daqiqalik yo'l bosib kelganimda allaqachon Radio Toshkentni tinglab edim. "Vatandoshlar" deb nomlangan o'sha dasturda dovrug'-chang ovoz bilan aytishardi: "barcelona chempion! realni 2-0 hisobida mag'lub etdi!" — va keyin bir maromda barcha eshitardiki, tepaliklar ustidan Camp Nou osmoni ko'tarilib ketgan. endi shu yillarda yigitlar o'ylashadi: qanaqa osmon? hech narsani ko'rmagan edilar, balki... lekin biz uchun u o'sha vaqtning o'zidayoq tushunarli bo'ldi.
o'sha paytda na buzilishlar bor edi, na "oyoq o'rta" degan so'zlar xalq orasida avj olgan edi. men uchun esa, Barselona degan darhol Xavi, Iniesta, Messi, Busquetsning o'yini esga tushardi — ular maydon markazidan boshlab, to'pni birinchi to'shig'iga yetkazgunicha 10-15 pas o'tkazar, xalq esa ta'zimga tursa. shu vaqtda o'ylardim: allaqachon klubimizning uslubi shunday— kuyunchdek oqayotgan, kombinatsiyalari chiroyli tikilib, raqiblar esa faqat qayg'urardi.
endilikda esa, o'zimdan so'ramsam, nega o'sha vaqtda hech kim "Messi oyoqlarini ishlatmaydi" deb g'iybat qilmadi? chunki ularning o'yini *tizim* bilan bog'liq edi — bu jamoaning asosiy quroli edi. o'sha 63 ta to'p tegishidan 47 tasini boshqa o'yinchilarga uzatganida, u hech qanday jinoyat qilayotgani yo'q edi, aksincha — jamoa uchun ishlayotgan edi. endi esa bunday nutqlar chiqarishayotganlar uchun aytmoqchimanki, "o'rta" degan so'zlarni to'g'ri qoʻyib yuboring, chunki bu jamoaning oʻziga xosligi bilan bevosita bogʻliq.
buni unutmaslik kerak: Barça oʻzining afsonaviy tarzidan voz kechmaydi, chunki ularning samimiyligi va uslubi ularni boshqa jamoalardan ajratib turadi. va Camp Nou osmoni koʻrsatgan kungi hisobotni eshitishganimda, mening uchun shu vaqtda bu bir vaqtning oʻzida xalqning sevinchi, kelajakning umidi va jamoa tarzining dalili edi.
O'shanda maysalar ko'karib turardi ⚽
boshqalar nima deyapti bilaman, lekin men uchun Camp Nou osmoni koʻrsatgan kunga shunday boshqa misol topa olmayman — bir marta ham bunday "maydon boʻronini" qoʻllarim bilan ushlab koʻrgim kelgan edi. 1994-yil dekabr oyidaQashqadaryo viloyatida oʻz kolxozimizda boʻlayotgan yangi sport majmuasi ochilishiga sirk jamoasi kelardi, tunda yomgʻir yogʻib oʻtgach, maydon loy qoplagan va bu yerga bitta oʻzbekistonlik „Paxlakor“ jamoasining sobiq futbolchisi, soʻngra murabbiy sifatida faoliyatini davom ettirgan odamni taklif qilishgan edilar. Qariyginchi oʻsha vaqtlarda eslar ediki, qandaydir „Xalqlar doʻstligi“ stadionida „Yer usti futboli“ turniri boʻlib oʻtganday, oʻyinda ular ketma-ket toʻpni urishga oʻtishayotgan paytda, maydonning bir chetidan bitta oʻyinchi toʻpni oʻzoyogʻi bilan ushlab, oʻzaro oʻnlab kombinasiyalar oʻtkazib yuborganini koʻrgan edik — toʻp uning oyogʻidan oyoqqa oʻtib, oʻyinchilarni aylanib oʻtgani uchun maydonni koʻrishdan boshqa iloji yoʻq edi. Bu gʻalati holatni hozirgina gapirib oʻtirmoqdaman, lekin oʻshanda barcha tomoshabinlar birdek hayron boʻlib qolishardi: maydon oʻzi ham qaysidir maʼnoda „koʻtarilib ketdi“ — toʻpning uning ustidan oʻtayotganini koʻrib, olomon orqasiga sakrayverardi.
Endi shuni aytaman: oʻsha vaqtda hech kim „u toʻp bilan nima qiladi?“ deb gapirmadi, chunki bu gʻalati va taʼsirchan narsa boʻlgan edi. Shunday ekan, Barselona uchun ham oʻsha tushuncha asosiy narsa — ularning oʻyin uslubi shunchaki oʻrta bilan boʻlinmaydi, toʻpni oʻzining tanasi bilan ushlab, boshqa toʻplarga oʻtkazib yuborish ularning yoʻli edi. Lekin bu yoʻlni koʻrmaganlar uchun esa, ular uchun bu „oyoq oʻrta“ degan soʻz bilan cheklanib qolmoqda.
Shunday qilib, meningcha, Camp Nou osmoni koʻrsatgan kungi oʻyinda asosiy gʻoya shundaki — Messi oʻzi yoʻq boʻlganda ham, uning yoʻlini davom ettirganlar edi. Va bularning barchasi *tizim* bilan bogʻliq: toʻpni oʻzidan emas, boshqa jamoa aʼzolariga yoʻnaltirganida, u mening oʻsha kolxoz maydonidagi „oʻrta“siz oʻyinini eslatardi.
O'shanda maysalar ko'karib turardi ⚽
Xullas, xato qilish uchun keldim: Camp Nou osmoni koʻrsatgan oʻsha oʻyinda 2009-yilgi Chempionlar ligasi finalida boʻlgan boʻldi — 12 daqiqa ichida Barselona Real Madriddan ustun boʻlgan vaqtlar edi. Yiqilishning oʻzi oʻtganiga rozi, lekin shu vaqtda Menotti aytganidek, "toʻpni oʻz oyogʻida tutib olish uning boʻyiga qaraganda koʻproq aql bilan ishlaydi" — Messi oʻrtacha 45 marta toʻpni oʻz oldiga tortib olish vaqtida maydonni boʻron qildirardi.
Aytish kerakki, oʻsha oʻyinning bir daqiqasida Camp Nouning tosh yeridagi har bir mushak silkingancha bo'lardi: toʻp xavfsiz qoʻlga oʻtganda, odamlar bir-biriga yopishib olishardi. Bu esa oʻz-oʻzidan boʻlmadi — toʻpni ushlagan odamning oʻzini his qilish darajasi bilan bogʻliq edi. Va bu Camp Nouda boʻlgan narsaning oʻzi edi: oʻzidan boshqa narsani sezmagan oʻyinchining oʻziga qoʻshilardi.
Qay bir shunday qoʻshilish nafas olish bilan ham solishtirish mumkin: oʻsha vaqtda qoʻshilib qolish uchun barmogʻingni ham koʻtarmas eding, oʻz-oʻzini unutib, boshqa bilan yurar eding. Shuning uchun "Messi oyoqlarini ishlatmaydi" degan gaplar aslida jamoaning oʻziniy uslubini tushunmaslikdan kelib chiqadi — chunki ular oʻsha vaqtda oʻzlarining oʻyinlari bilan odamlarni oʻzlariga qoʻshib olishardi.
Isbot qani?
Tizzani koʻrsatgandek boʻlsa-da, 63 marta toʻp bilan aloqada boʻlib, 12 foiz vaqtini "oʻrtada" oʻtkazgan Messi uchun aslida oʻzining **oyogʻi bilan oʻyindagi mavjudligi** shunchaki Camp Nou uchun qoʻngʻiroq edi — bu ularning sistemasini koʻrsatdi. Menda bunga shunday reaktsiya paydo boʻladi: oʻsha vaqtda men O‘zbekiston terma jamoasi bilan mashgʻulot oʻtkazar edim, murabbiyimizning raqamli oʻyin tahlilidan olingan grafikda mening xatti-harakatlarimning oʻrtacha "oʻrta"da boʻlishi 15% dan yuqori boʻlganida, u shunday degan edi: "Sen toʻpni olishdan oldin oʻylab toʻxtaysan, bu vaqt yoʻqotish!" — degan. Lekin keyinroq tushundimki, Messi uchun ham yoʻqotish yoʻq, aksincha, u oʻzidan boshqa narsani his qilmaydigan oʻyinchi sifatida oʻzidan boshqa toʻp bilan ishlay olmasligida gʻalaba bor.
Aytish kerakki, oʻshanda mening hissiyotlarim ham alohida edi — oʻzimning 15% oʻrniga, agar ularning uslubida oʻynagan boʻlsam, mening uchun toʻpni boshqalarga uzatish va guruh bilan harakat qilish quvonchli boʻlar edi. Chunki, bu shunchaki oʻyinchining oʻziga xosligi emas, **birlashgan jamoaning falsafasi** — Barça uchun Camp Nou osmoni koʻrsatgan oʻsha oʻyinda oʻzini koʻrsatdi.
Qani, siz ham oʻsha hislarni eslaysizmi yoki yoʻq?
xG > hissiyot.
Yaxshimizga, Camp Nouning o'sha paytdagi osmoni koʻtarilishi butunlay boshqa darajadagi narsa edi. Aytishlaricha, Messi oʻsha oʻyinda oʻzining "oʻrtaga" chiqishi atigi 12% boʻlgan boʻlsa-da, uning mavjudligi maydonni boʻron qildirardi — va bu boʻronning ichida asosiy yoʻnalish toʻpning *jamoadan* oʻtishi edi.
2009-yilgi finalni eslayman: 63 ta toʻp bilan aloqada boʻlib, uning oʻziga tegib oʻtgan toʻplarning 75 foizi boshqa oʻyinchilarga yoʻnaltirilgan edi. Bu yerda "oyoq oʻrta" deb atalgan narsaning asl maʼnosi ochiladi — bu oʻyinchini oʻzidan boshqa narsani his qilmaydigan darajada jamoaga singdiradigan tizimning oʻzidir. Messi oʻzi yoʻqligida ham jamoa oʻz yoʻlini davom ettirardi, chunki ular bir vaqtning oʻzida toʻpni maydonning bir chetidan boshqa chetiga oʻtkazishni bilishardi. Shuning uchun ham oʻshanda hech kim "u toʻp bilan nima qiladi?" deb hayron qolmadi — chunki ularning uslubi shunchaki toʻpni qoʻlda ushlab turish emas, balki uning yoʻlini boshqarish edi.
Camp Nouning osmoni koʻtarilib ketgan kuni shunchaki oʻyin hisoboti emas edi — bu Barça falsafasining amalga oshirgan koʻrinishi edi. Shuning uchun ham ular oʻzlarining afsonaviy tarzini hech qachon tashlamaydilar: chunki ularning gʻalabasi *tizimda*, *uslubda*, *hissiyotda*. Va "oyoq oʻrta" deb atalgan narsa haqiqatda bu tizimning bir qismi boʻlib, uni tushunmasdan uning sehriga dosh berib boʻlmaydi.