Paxtakorning yashindek yoshligi va mehnatkash qahramonligi biz bilan
oftobdek issiq kun edi, esimda... o'shanda 1979-yil, ekan. maydonda maysa o'rniga hali quruqloq bor edik, yomg'ir yog'ib turardi, lekin bu bizni to'xtata olmadi. ustalarimizni tomosha qilish uchun barcha burchakdan odamlar kelar, hatto o'zi daraxtzor bo'lgan joylardan ham. ko'k-oq-ko'k libosda, shu vaqtda ularning oyoqlarini qoplab ketgan changlar bilan o'ynamay deb yuborilardi. bu jamoani ko'rgan odam darrov sevib qolardi, hammasini ko'rgansanmi...
va mana shu yoshlarda paxtakorning birinchi ligada g'alaba qozonishi — bu barchamiz uchun qahramonlik edi. chunki o'sha paytda hammaga aytilardi: "sizlarga Moskva, Kiyevlar bilan raqobat qilish qiyin". lekin ular bilardiki, qayerdan boshlash kerak — faqat oldinga, maysazorlarga, kelajakka! va biz, tinglovchilar, ularga qoʻl berardik, yuraklarimiz bilan ishtirok etardik.
bu o'yinlarning birida — noma'lum bir kuni, — ularning o'yin uslubi butun respublikani hayratda qoldiribdi. o'zbekistonliklar birlashib, futbolning harakatini o'zgartirdilar, jahon chempionati sari qadam qoʻyishdi. men hali ham o'shanda tomosha qilganlarni eslayman, ularning yuzidagi nurni... avvalgi bilan solishtirsang, hozirgi yoshlar buni ko'rmagan.
O'shanda maysalar ko'karib turardi ⚽
Bir kuni, bu gaplar meni o'tmishga olib ketdi... men 12 yoshda edim, maktabdan keyin darvozabonlar qo'lqoplarini ipakdan tikar, futbolka uchun esa ota-onam bilan kiyim-kechak bozordan qimmatbaho movut matodan qirqib olishardi. 1989-yilning may oyida, ertasi kunida Paxtakor o'yin bor edi, mening dadasi — u ham faol futbolchi edi — mening oldimga keldi: "O'g'il, sen bilan boramiz, lekin bilishing kerakki, tomoshabinlar soni 30 ming atrofida bo'ladi, uyga kech qolib ketish mumkin, hayotini o'ylab qo'ymay!" men esa "ha bo'ladida, otaman" deb shoshildim, qiyqiroq bilan uyga qaytdim...
Stadionga kelganimda, o'zimni payqardim: oyoqlari meniki kabi o'lchamdagi piyola charmlar kiygan, ammo darvozada Eltayev turardi, men uchun u allaqachon afsona edi. Uzoq qarab turib, darvozabonning harakatini uqmoqchi bo'ldim, lekin uning burunidan oqayotgan qonni ko'rib, darhol qon ketishi uchun ishlatiladigan mato topishga ketdim... va qandaydir tarzda men darvoza ortida joy topdim, yurak urishimni his qildim, o'sha vaqtda boshqa hech narsa muhim emas edi!
Yutmi yutqazmi — oxirigacha ular bilan.
hali bir lavha eslayman, o'shanda oqimlar o'g'il bolalarimizni futbolga tortar edi... men 14 yoshimda edim, maktabdan keyin paxtakorning 1978-yilgi chempionatdagi oʻyinlarini eshitib qolaman, ota-onam esa "o'qishga e'tibor bersinlar" degan edi. lekin bir kuni, tushdan keyin, do'stlarim bilan qishloq yo'lida top olib futbol o'ynamayotganimizda, uzoqda bilanoqlardan birining "paxtakor paxtakor!" deb qichqirig'ini eshitdim. qandaydir tarzda quloqlarimizni bu gap cho'chchadi, birinchi bo'lib uyga yugurib ketdik, ota-onamni ham kechiktirmay qilishimiz mumkinligini aytib, televizorga yopishib oldik. o'shanda birinchi marta tushungan edim, futbolga qanchalik katta mehrim bor ekan, bu shunchaki o'yin emas, balki biror narsa... biror narsaning boshlanishi edi. keyin esa ota-onam bilan birga stadionga borardik, har gal tomonda "paxtakor!" degan tovushlarni eshitardik, yuraklarimizda o'sha paytda o'zgacha quvonch bilan yashar edi... hali ham o'shani eslayman, qandaydir tarzda orzu qilishni o'rganayotgan o'zimni...
Hammasini ko'rganman, birodarlar.
Oftobdek issiq kun edi, lekin Paxtakor kelgusi jahon chempionati yo‘lidagi birinchi muvaffaqiyatlarini shu o‘yinlarda boshlardi degan gapni eshitgan paytda, mening amakivachchamning yuzidagi ifodani ko‘rdim — u o‘sha paytlarda hali 9 yoshida edi, ammo o‘sha vaqtda kiyingan "Dushanba" futbolkasi hamon uning eng sevimli kiyimlarida edi. Uni st-da: "Ey, shunday qilib, sen endi tarixni yuzidan o‘qidigan bo‘lasanmi?" deb so‘radim. U esa jiddiyroq bo‘lib: "Yo‘q, buni tanib olish uchun menga tarix kitoblar kerak emas, Paxtakorning gollarini his qilish uchun o‘zimda etarli quvvat bor!" deb javob berdi. Keyin men: "Ya'ni, sen o‘yinga borishingda dadasing bilan bo‘lganiga qaramay, oyoqlari ham piyolacha kabi o‘lchamdagi charmlarni kiyishingga to‘g‘ri kelganiga qaramay, hali ham bayramdek his qilar edingmi?" — dedim. U darhol: "Tabiiyki! Chunki men boshqa hech nima bilmasdim — faqat bitta narsa: Paxtakor mening birinchi sevgim!" — deb qichqirdi, bir vaqtning o‘zida oyoqlarini ko‘tardi va ramziy tarzda maysazorga qadam qo‘ydi... shunday qilib, uning birinchi o‘yini aslida uning o‘limi bo‘lib qolardi... yoki meni hali ham uxlatmaganmi? 😂🍿